Actuele ijsdikte en ijskwaliteit op deel Elfstedenroute

Op deze pagina wordt actuele informatie gegeven over de ijsdikte en ijskwaliteit van het natuurijs op een deel van de route van de Elfstedentocht. Specifiek richt het zich op de rivier De Luts en het Slotermeer in Gaasterland. Hoe meer ijs er ligt in Friesland, hoe groter het gebied van Zuidwest-Friesland dat zal worden beoordeeld, zodra dat mogelijk is ook op schaatsen. Als extra indicator worden ook de koudegetallen in Friesland bijgehouden.


Enorme dooi en ijsdikte zegt ook niet alles

4 maart 2018


IJsdikte nog iets toegenomen

3 maart 2018

Op de locatie met de gisteren hoogst gemeten ijsdikte van 9 cm tussen Balk en het Slotermeer, was de ijsdikte nu 10 cm. Desondanks zijn er ook vandaag op dit deel van de Luts nog slechts weinig schaatsers geweest. Dat komt waarschijnlijk doordat het ijs op het Slotermeer slecht is en windwakken bevat, en dat er in Balk bij de vaste brug ook een wak is. Hierdoor is het een vrij kort stuk waarop men kan schaatsen, maar het is wel mooi ijs dat inmiddels dik genoeg is. Er ligt alleen vlakbij Balk zand op het ijs door graafwerkzaamheden vlak langs de Luts bij voormalig bedrijfsterrein De Volharding.


IJsdikte variŽert zeer sterk op de Luts

2 maart 2018

Op diverse locaties over de hele lengte van de Luts hebben we vandaag de ijsdikte van het ijs op de Luts gemeten. De laagst gemeten ijsdikte was slecht 2,5 cm te Kippenburg, terwijl de hoogst gemeten ijsdikte 9,0 cm was tussen Balk en het Slotermeer.

Kaart met ijsdikte metingen van de Luts

Op onderstaande kaart staan de vandaag gemeten ijsdiktes in cm op 13 locaties. De metingen zijn afgerond op halve centimeters.

Kaart met ijsdikte metingen van de Luts

IJsdikte is sinds gisteren flink toegenomen

1 maart 2018, 's middags

Het is vandaag opnieuw zeer guur. Hoewel de vorst nu minder is (lichte i.p.v. matige vorst), is de windkracht nog verder toegenomen. Windkracht 6 Š 7 Bft, en bij het Slotermeer waarschijnlijk wel meest 7 Bft.

Het dunne laagje sneeuw wat eergisteren op het ijs viel, is grotendeels veranderd is een ijzig drablaagje c.q. bros ijs, wat bovenop het echte harde ijs ligt. Op de Luts in het centrum van Balk was de ijsdikte 4,5 cm. Tussen Balk en het Slotermeer was de ijsdikte 6,5 cm (echt hard ijs), maar 2 meter daar vandaan was een klein windwak, dus de ijsdikte kan sterk variŽren.

Video's van de dag


Datum: 1 maart 2018, 's middags. Locatie: IJs op Luts door het centrum van Balk.
Hier was de ijsdikte 4,5 cm.


Datum: 1 maart 2018, 's middags. Locatie: IJs op Luts tussen Balk en Slotermeer.
Hier was de ijsdikte op de locatie van meting 6,5 cm. Echter 2 meter verderop was een klein windwak!


Datum: 1 maart 2018, 's middags. Locatie: IJs op Lutsmond bij Slotermeer.
Het windwak op deze locatie is groter geworden



Zeer guur bij matige vorst en harde wind

28 februari 2018, 's middags

Het was vandaag zeer guur, doordat er ook overdag nog matige vorst was, terwijl de windkracht meest 5 Bft was. Vooral bij het Slotermeer voelde het erg koud aan. Rond 16:00 uur was de luchttemperatuur zo'n -6,5 graden. Door de wind zijn er windwakken op en rond het Slotermeer bij Balk ontstaan. Tegelijk zijn veel eendenwakken inmiddels juist dichtgevroren, Waarschijnlijk is dat gisteravond al gebeurd, toen de wind nog zwak was, meest 2 Bft.

Het dunne laagje sneeuw wat gistermiddag op het ijs viel, is deels nog aanwezig en deels veranderd in een hobbelig ijslaagje. Op een locatie tussen Balk en het Slotermeer was de ijsdikte zo'n 3,5 cm. Dat was op een plek waar de sneeuw was veranderd in een ijslaagje. Door de wind en sneeuw zal de ijsdikte behoorlijk variŽren, bovenop de variatie die er sowieso al is. Op veel stukken zal de ijsdikte nog minder zijn dan 3,5 cm.

Video's van de dag


Datum: 28 februari 2018, 's middags. Locatie: Het Slotermeer bij Balk.
Diverse windwakken bij het Slotermeer te Balk.


Datum: 28 februari 2018, 's middags. Locatie: Lutsmond te Balk, bij het Slotermeer
Voor deze eenden en meerkoeten voelt het water misschien wel als een warm bad.



Eindelijk ijs op de Luts, maar helaas valt er sneeuw op!

27 februari 2018, 's middags

Eindelijk heeft zich vannacht ook ijs op de Luts gevormd, dankzij een koude heldere nacht met minder wind dan de afgelopen dagen, ongeveer 2 Š 3 Bft. Op de Luts vanaf het Slotermeer tot en met Wyldemerk ligt vrijwel overal ijs, met slechts enkele meest kleine wakken. Het was mooi ijs! De ijsdikte op de Luts tussen Balk en het Slotermeer was 8 mm, elders op de Luts leek de ijsdikte vaak zo'n 5 mm, en op de Spoekhoekstervaart, waar gisteren ook al ijs lag, was de ijsdikte 14 mm.

Echter 's middags trok er een sneeuwbui over die voor een sneeuwlaagje van ongeveer 1 cm zorgde, waarmee nu ook het nťt gevormde ijs is bedekt. De vraag is wat zo'n dun laagje voor de ijsaangroei gaat doen. In februari 2012 viel er zo'n 10 cm sneeuw op het ijs, en toen ging de ijsaangroei zeer langzaam, ondanks strenge en zeer strenge vorst. Misschien valt het effect van zo'n dun laagje mee, maar het ijs wordt er sowieso niet mooier op.

Video's van de dag


Datum: 27 februari 2018, 's middags. Locatie: De Luts door Balk.
Hier is het mooie ijs nog te zien, wat zich de afgelopen nacht heeft gevormd. De eerste sneeuwvlokjes vallen hier al.


Datum: 27 februari 2018, 's middags. Locatie: De Luts door Balk.
Dit is enkele minuten na de vorige video. Het ijs begint al wat witter te worden.


Datum: 27 februari 2018, 's middags. Locatie: De Luts tussen Balk en het Slotermeer.
Nog eens 20 minuten later sneeuwt het behoorlijk en is het ijs inmiddels bedekt met een dun laagje sneeuw.


Datum: 27 februari 2018, 's middags. Locatie: De Luts bij Kippenburg.


Datum: 27 februari 2018, 's middags. Locatie: De Luts door Wyldemerk.



IJs op meren Oud-Karre en De Holken nabij Koudum in Friesland

26 februari 2018, 's middags

Net als op het Slotermeer bij Balk, ligt er ook al ijs op de meren Oud-Karre en De Holken nabij Koudum. Deze meren liggen ten zuidwesten van het meer De Fluessen en zijn daarmee verbonden.

Ook op de Rijstervaart en Spookhoekstervaart ligt al ijs. Deze kanalen vormen de verbinding tussen het meer Oud-Karre en het kanaal De Luts. Op de Luts ligt echter nog steeds geen ijs door de matige wind!

Video van de dag


Datum: 26 februari 2018, 's middags. Locatie: Oud-Karre en De Holken bij Koudum in Friesland.



Eerste ijs op het Slotermeer bij Balk in Friesland

25 februari 2018, 's middags

In de vorstperiode eind februari 2018 heeft zich de afgelopen nacht bij een matige wind het eerste ijs gevormd op het Slotermeer. Op de Luts rondom Balk ligt nog geen ijs. Door de matige wind, meest 4 Bft, wordt de ijsvorming belemmerd. Echter het water is inmiddels zo afgekoeld, dat er zich op het Slotermeer desondanks toch ijs vormde, al is het niet mooi ijs.

Video van de dag


Datum: 25 februari 2018, 's middags. Locatie: Slotermeer bij Balk in Friesland.
Eerste ijs op het Slotermeer in de vorstperiode van eind februari 2018.



Prachtig berijpte bomen en struiken in de ochtendzon

19 januari 2017, 's ochtends

Vannacht klaarde het op, waardoor het minimum in de ochtend rond -4,5 graden was. In de zon zag het rijp op de bomen er nog mooier uit, maar tegelijk liet de zonneschijn het rijp snel verdwijnen.

Op de Luts door de Gaasterlandse bossen bij Ruigahuizen en Kippenburg lag inmiddels ook ijs op de Luts. Met de in de ochtend nog aanwezige rijp op de bomen, leverde dit mooie beelden op.

Over de gehele lengte van de Luts waren her er der ook nog open stukken, soms met eenden en andere vogels erbij.


Foto's van de dag


IJsfoto van de dag
IJsfoto van de dag
IJsfoto van de dag
IJsfoto van de dag
IJsfoto van de dag
IJsfoto van de dag
IJsfoto van de dag

Nog steeds geen ijs op het Slotermeer, ijsdikte op Luts iets toegenomen

18 januari 2017

Ook vandaag was het nog steeds een beetje mistig, waardoor de rijp ook weer iets is toegenomem. Opnieuw heeft slechts licht gevroren met een temperatuur rond de -4 graden. Overdag bleef de temperatuur weer net iets onder het vriespunt.

Op het Slotermeer bij Balk lag nog steeds geen ijs. De ijsdikte van het ijs op de Luts rond Balk was iets toegenomen en de watertemperatuur was iets gedaald. De ijsdikte was nu 1,7 cm, de watertemperatuur was 1,0 graden celsius.


Foto's van de dag


IJsfoto van de dag
IJsfoto van de dag
IJsfoto van de dag
IJsfoto van de dag
IJsfoto van de dag
IJsfoto van de dag
IJsfoto van de dag

De Luts door en rondom Balk grotendeels dichtgevroren

17 januari 2017

Vannacht was het nog steeds mistig. Het heeft slechts licht gevroren, het koudst was het in de eerste uren na middernacht met een temperatuur rond de -4 graden. In de middag verdween de mist gedeeltelijk. Ook overdag bleef de temperatuur iets onder nul, een ijsdag dus.

Op de Luts door Balk en tot aan het Slotermeer lag er nu een dun laagje ijs. Er waren enkele eendenwakken en open stukken onder bruggen. Op het Slotermeer was nog steeds geen ijs. Op de Luts tussen Balk en het Slotermeer was de ijsdikte nu ongeveer 7 mm. De watertemperatuur was 1,3 graden.

Wat verder opviel, was de rijp die onder andere de bomen mooi wit heeft gemaakt en het winterse beeld versterkt.


Foto's van de dag


IJsfoto van de dag
IJsfoto van de dag
IJsfoto van de dag
IJsfoto van de dag
IJsfoto van de dag
IJsfoto van de dag
IJsfoto van de dag

Dun laagje ijs op de Luts tussen Balk en het Slotermeer

16 januari 2017

Vannacht heeft het te Balk nog nauwelijks gevroren. Pas rond zonsopkomst werd het wat kouder met -2,0 Š -2,5 graden. Het klaarde toen op en de wind was van noord naar oost gedraaid en afgezwakt.

Desondanks heeft er zich op de vijver in Balk een ijslaagje gevormd. Op de Luts door Balk was er nauwelijks ijs, en ook op het Slotermeer was nog geen ijs. Wel lag er een dun laagje ijs op de Luts tussen Balk en het Slotermeer. Het was ongeveer 2 mm "dik". De watertemperatuur was daar 2,6 graden.

In de middag was de luchttemperatuur ongeveer 2,5 graden. Het was helder en er was weinig wind. Rond 15:30 uur begon het echter mistig te worden en daalde de temperatuur naar iets onder het vriespunt. De wind was gedraaid naar het zuidoosten.


Foto's van de dag


IJsfoto van de dag
IJsfoto van de dag
IJsfoto van de dag
IJsfoto van de dag
IJsfoto van de dag
IJsfoto van de dag

Route Elfstedentocht

Hieronder staat een afbeelding van een deel van de route van de Elfstedentocht over het ijs in Zuidwest Friesland, Dit is het aandachtsgebied. Specifiek richt de aandacht zich op de Luts vanaf het Slotermeer door Balk en de Gaasterlandse bossen tot aan natuurgebied de Wyldemerk. Zodra hier kan worden geschaatst, wordt een groter deel van de route beoordeeld.

IJsdikte Elfstedentocht



(bron kaarten: Google Maps; bron route: gpsies.com)


Benodigde ijsdikte voor elfstedentocht

De benodigde ijsdikte voor een Elfstedentocht is minstens 15 cm. Het ijs moet deze dikte hebben om met name de grote groep toerrijdens de hele dag te kunnenn blijven dragen. Over de gehele route moet deze dikte worden gehaald. Op een groot deel van de route zal deze ijsdikte relatief makkelijk worden gehaald, maar er zijn ook vele zwakke plekken, zoals vele tientallen bruggen. Ook is er verstoring door sneeuw, wind en stroming mogelijk. Tot slot wordt het niet overal in Friesland even koud.

De route is niet altijd precies hetzelfde, maar kan plaatselijk variëren, afhankelijk van de ijskwaliteit op verschillende stukken ijs. In ieder geval gaat de route altijd langs de 11 steden van Friesland. De route gaat met de wijzers van de klok mee, maar is vroeger ook wel eens andersom gegaan ("om de Noord").

NB: de beoordelingen zijn slechts ter indicatie en bieden geen garanties!